چرا شنیدن واژه «چرا» این قدر مشکل است؟

درباره ی کنجکاوی ضرب المثلی است که می گوید: فضول را بردند جهنم! یعنی فضولی به تو نیامده من نمی دانم این گفته از کجا آمده است اما پدران و مادران خشمگین ده ها سال است که آن را شادمانه تکرار کرده اند تا کودکان خود را از پرسش های عذاب آوری که از آنان می کنند و به طور کلی مایه ی دردسر می شوند بازدارند.

پرسش های کودکان می تواند خشمگین کننده، ناخوانده، تهدید کننده و قطعا دشوار و خسته کننده باشد. بیشتر از آن بعضی اوقات نشان دهنده ی ناآگاهی خود ما هستند که ممکن است برایمان ناراحت کننده باشد. آسان تر خواهد بود به جای اینکه به کودک بگوییم: برو بیرون، بگوییم: نیم دانم. کودکان همواره از روی کنجکاوی ذاتی سوال نمی کنند. کودکان ممکن است به هر دلیلی سوال کنند. ما مجبور نیستیم به همه ی آنها با یک میزان علاقه و اشتیاق یا در همان لحظه ای که سوال می کنند پاسخ دهیم. مثلا زمانی که کودکان خیلی کوچک می پرسند چرا و مرتبا آن را تکرار می کنند برای این است که آن را به مثابه ی راهی برای کنترل و هدایت گفتگوهایی کشف کرده اند که تا آن زمان بزرگسالان کلا در اختیار خود داشته اند. آنان با سوال کردن جلب توجه می کنند. در دست آنان سوال کردن ابزاری نیرومند برای کنترل خود است درست مانند نه گفتن که پیش از آن بوده است.

پاسخ به پرسش ها:

بنابراین پرسش های معین مستلزم واکنش ها و پاسخ هایی متفاوت از سوی دیگران است. اگر ما انواع مختلف پرسش های کودکان را درک کنیم می توانیم در پاسخ هایمان اندکی حساس تر و دارای حسن انتخاب باشیم و در عین حال قوه ی تمیز خود را حفظ کنیم. مثلا ما حق داریم در دامرسش هایی که مطالبه کننده ی چیزهایی هستند که قبل از آنها امتناع کرده ایم و دلایل خودمان را شرح داده ایم و به حرف های کودکان در آن باره گوش داده ایم اسیر نشویم. اگر کودکان تنها به این منظور از ما پرسش می کنند تا ما را درگیر سازند تا با آنها به گفت و شنود بنشینیم می توانیم درباره صرف ناهار وقت فعالانه در انجام دادن بعضی کارها با کودکانمان تدبیری بندیشیم تا آنان به چیزی توجه کنند که به نظر می رسد مورد نیازشان است. وقتی کودکان به حد کافی بزرگ شدند سودمندترین قانون کلی در مورد زمان پاسخگویی به سوال این است که به طریقی پاسخ دهیم که به آنها کمک شود خودشان جواب را پیدا کنند. این واکنش ابتکار عمل را به دست خود آنها می دهد و در مورد پرسش هایی که به چالش یا خواسته ای مربوط می شود از آنان حمایت می کند تا از پیش فکر کنند و یاد بگیرند که موقعیت ها و مردم را بررسی کنند.

ارسال شده در 11 بهمن 1395 توسط