در صورت بروز تهوع در دوره شیمی درمانی چه باید کرد

در اغلب فیلم های تلویزیونی بیمار مبتلا به سرطان داخل دستشویی و در حال استفراغ نشان داده می شود. البته که فیلم است و لزوما برای همه اتفاق نمی افتد اما پرتو درمانی شکم و بسیاری از شیمی درمانی ها می تواند سبب تهوع، استفراغ یا دل به هم خوردگی شود که مانعی برای غذا خوردن است. در نتیجه بیمار، به ناچار کمتر می خورد و می آشامد که به سوء تغذیه و کم آبی بدن منجر خواهد شد. اگر کم آبی ناشی از کمبود مایعات و الکترولیت ها باشد تهوع شدیدتر می شود.

خوشبختانه داروهای ضد تهوع و ضد استفراغ بسیاری در دسترس بیماران است. علاوه بر این بیمار می تواند غذاهایی را مصرف کند که سبب تشدید تهوع نشود و در عین حال در حفظ وضعیت تغذیه و تبادل آب بدن موثر باشد. بهتر است از خوردن غذاهای پر چرب که زمان بیشتری در معده می ماند و موجب تشدید تهوع می شود، بپرهیزید.

در اینجا توصیه هایی را در خصوص کنترل تهوع و استفراغ آورده ایم:

  • آگاهی انکولوژیست از تهوع بیمار و تجویز داروهای ضد تهوع برای او. برای استفاده از دارو نباید منتظر بروز تهوع بود. داروها باید طبق دستور پزشک و به منظور پیشگیری از تهوع و تا زمان از سر گرفتن رژیم غذایی عادی بیمار استفاده شود. چنانچه با وجود مصرف دارو تهوع همچنان ادامه داشته باشد باید به انکولوژیست اطلاع داده شود.
  • پیشگیری از کم آبی بدن. حتی اگر بیمار قادر به خوردن غذاهای جامد نباشد حتما باید آب بنوشد یا فقط با مزه مزه کردن مایعات در طول روز از بی آب ماندن بدنش جلوگیری کند.
  • خوردن غذاهای ساده به مقدار کم و به دفعات. معده ی بیمار نباید خالی بماند زیرا تهوع تشدید می شود. می توان روز را با خوردن مقداری بیسکویت شور یا بعضی از انواع نان های فانتزی آغاز کرد. سایر غذاهای قابل تحمل عبارتند از: میوه،
    پوره ی سیب زمینی، غلات صبحانه، فرنی با آرد گندم، نان تست و برنج.
  • دقت به آنچه بیمار قبل از جلسه ی درمان می خورد. بنابر نتایج مطالعات انجام شده نوع غذایی که بیمار قبل از شروع درمان می خورد در بروز تهوع موثر است. بیمار باید دو ساعت قبل از آغاز درمان، غذاهای نرم بخورد.
  • دریافت 20 تا 30 گرم پروتئین در هر وعده ی غذایی. بنابر نتایج ببرخی مطالعات علاوه بر زنجبیل، پروتئین نیز در تسکین تهوع موثر است. مقدار پروتئینی که به دفعات در روز مصرف می شود به حفظ توده ی عضلانی که اهمیت بسیاری در طول درمان دارد کمک خواهد کرد.
  • خوردن انواع زنجبیل. نتایج برخی مطالعات نشان می دهد که ترکیبات موجود در زنجبیل، خواص ضد تهوع دارد و در حرکت سریع تر غذا در دستگاه گوارش و تسکین تهوع موثر است. برای استفاده از خواص این گیاه نوشیدن 30 میلی لیتر آبجوی زنجبیل تازه قبل از غذا، چای زنجبیل، شربت زنجبیل، زنجبیل تازه یا کریستال شده و آبنبات زنجبیلی توصیه می شود.
  • نوشیدن مایعات بین وعده های غذایی. گاهی اوقات وجود مقادیر زیاد مایع همراه با غذا در معده سبب تشدید تهوع می شود. بهتر است مایعات را بین یک تا دو ساعت قبل یا بعد از غذاها بنوشید.
  • پرهیز بیمار از خوردن غذاهای مورد علاقه. ممکن است برخی برای رفع مشکلات تغذیه ی بیمار سعی در تهیه ی غذاهای مورد علاقه ی او کنند. بهتر است فراموش نکنیم که تهوع می تواند سبب انزجار او از غذاهای مورد علاقه اش شود.
  • محدود کردن یا پرهیز از مصرف غذاهای پر روغن، سرخ شده و پر چرب. غذاهای پر چرب زمان بیشتری در دستگاه گوارش می مانند. ماندن طولانی مدت غذا در معده سبب تشدید تهوع می شود. پرهیز از مصرف مواد پر چرب مثل کالباس، سوسیس، فراورده های لبنی پر چرب، شیرینی ها و هر نوع ماده ی غذایی پر روغن توصیه می شود.
  • مشورت با پزشک برای استفاده از طب سوزنی. نتایج بعضی مطالعات تاثیر طب سوزنی را در بهبود تهوع ناشی از شیمی درمانی یا جراحی نشان داده است. شاید پزشک توصیه های لازم برای مراجعه به کارشناس طب سوزنی را در اختیار بیمار قرار دهد.
  • صرف غذا در فضای آرام. استرس، دستگاه گوارش را تحت تاثیر قرار می دهد و سبب تشدید تهوع می شود. تلاش برای مدیریت استرس و ایجاد آرامش قبل و بعد از صرف غذا ضروری است. نفس های عمیق یا پیاده روی سبک، موثر واقع می شود. بعضی بیماران گوش دادن به موسیقی مورد علاقه ی خود در حین صرف غذا را ترجیح می دهند. ماساژ قسمت میانی شست و انگشت اشاره ی دست بیمار نیز موثر است.
  • خوردن غذاهای سرد. اگر بیمار حالت تهوع دارد در چنین شرایطی خوردن ساندویچ سرد گوجه فرنگی شکم پر یا بشقاب میوه و سبزیجات همراه با مقداری پروتئین کمک خواهد کرد. اگر بیمار میلی به خوردن غذاهای سرد ندارد اطرافیان می توانند غذا را تهیه کنند تا بیمار مجبور به تحمل بوی آن نباشد.

این مطلب توسط سایت  فرامطلب تهیه شده است

ارسال شده در 26 آذر 1395 توسط